Isparta, Türkiye'nin Akdeniz Bölgesi'nde yer alan ve özellikle gül üretimiyle tanınan bir ildir. Ancak Isparta sadece gülüyle değil, aynı zamanda zengin tarihi ve kültürel mirasıyla da dikkat çeker.
| Tarihi ve Kültürel Zenginlikler
- Pisidia Antiokheia: Roma ve Bizans dönemlerinden kalma önemli bir antik kenttir. Aziz Paulus'un Hristiyanlığı yaymak için ziyaret ettiği yerlerden biridir.
- Adada Antik Kenti: Tapınakları, agora ve tiyatrosuyla dikkat çeker. Helenistik ve Roma dönemlerine aittir.
- Seleukeia Sidera: Seleukoslar tarafından kurulmuştur. Kalıntılar hâlâ görülebilir durumdadır.
- Isparta Ulu Camii: 14. yüzyılda Hamidoğulları döneminde yapılmıştır. Ahşap işçiliğiyle dikkat çeker.
- Firdevs Paşa Camii ve Bedesteni: Mimar Sinan’ın eseridir. 1561 yılında yapılmıştır. Hem cami hem de ticaret merkezi olarak hizmet vermiştir.
- Aya Payana Kilisesi: Osmanlı döneminde gayrimüslim nüfusun yaşadığı bölgelerde yapılmış bir Rum Ortodoks kilisesidir.
- Gül ve Gülcülük Kültürü: Isparta, “gül şehri” olarak anılır. Rosa Damascena (şifalı Isparta gülü) burada yetiştirilir. Her yıl Gül Festivali düzenlenir (genellikle Mayıs-Haziran aylarında). Gül yağı üretimi geleneksel yöntemlerle yapılmaya devam eder.
- El Sanatları: Ahşap oymacılığı. Gümüş işçiliği (özellikle eski Yalvaç çevresinde). Deri ve keçeden yapılan eşyalar
| Doğal Güzellikler
- Eğirdir Gölü: Türkiye’nin 4. büyük gölü ve en temiz tatlı su göllerinden biridir. Etrafında yer alan Eğirdir, Yeşilada, Can Ada gibi yerleşimler ve adacıklar göle ayrı bir güzellik katar. Yüzme, balıkçılık, doğa yürüyüşü ve bisiklet turları için çok uygun bir ortam sunar.
- Kovada Gölü Milli Parkı: Eğirdir Gölü’nün güneyinde yer alır. Doğal bir tabiat parkı olarak koruma altındadır. Sakin göl manzarası, yürüyüş yolları, kuş gözlem alanları ile doğa tutkunları için ideal. Gölde yüzme yasak ama piknik ve fotoğrafçılık için oldukça popüler.
- Davraz Dağı ve Kayak Merkezi: Isparta şehir merkezine 26 km uzaklıkta. Kışın kayak ve snowboard, yazın ise doğa yürüyüşü, dağ bisikleti ve kamp için uygundur. Rakım: 2.635 metre. Geniş pistleri ve doğal kar kalitesiyle son yıllarda popülerliği artmıştır.
- Gölcük Krater Gölü Tabiat Parkı: Isparta’ya sadece 12 km mesafede. Sönmüş bir volkanın kraterinde oluşmuş göl. Çevresi yürüyüş ve bisiklet yollarıyla çevrilidir. Doğa ile baş başa vakit geçirmek, piknik yapmak için harika bir ortam.
- Yazılı Kanyon: Antik dönemde şair Epiktetos’un "Yazılı Taşı" ile ünlüdür. Derin kanyon, serin sular ve yeşillikler arasında yürüyüş parkurları vardır. Yaz aylarında serinlemek için ideal ve oldukça sakin bir atmosfere sahiptir.
- Zindan Mağarası: Tarihi ve doğal bir oluşumdur. Aydınlatılmış galerileri, sarkıt ve dikitleri ile dikkat çeker. Girişinde yer alan küçük yer altı göleti mistik bir atmosfer yaratır.
- Pınargözü Mağarası: Türkiye’nin en uzun mağarasıdır (yaklaşık 12 km). Mağara içinden buz gibi kaynak suyu akar. Uzman rehber eşliğinde mağara içi keşif yapılabilir. Dağcılık ve mağaracılık sporları için önemli bir destinasyondur.
| Ne Yenir?
- Kabune Pilavı: Isparta'nın en bilinen geleneksel yemeğidir. Et suyu ile pişirilen nohutlu pilav, üzerinde haşlanmış kuzu eti ile servis edilir. Genellikle düğünlerde ve özel günlerde yapılır.
- Borlu Gözleme: Isparta’nın bazı köylerinde yapılan bu gözleme, mısır unu, soğan, lor peyniri ve yabani otlarla hazırlanır. Sacda pişirilir; sade, otlu veya peynirli çeşitleri vardır.
- Yalvaç Güveci: Yalvaç ilçesine özgü, toprak güveçte pişirilen kuzu eti yemeğidir. Et, patates, domates ve baharatlarla birlikte fırında ağır ağır pişirilir.
- Sazan Dolması: Eğirdir Gölü’nden çıkan sazan balığının içi pirinç, soğan, ceviz ve baharatlarla doldurulup fırında pişirilir. Özellikle Eğirdir’de tadılması tavsiye edilir.
- Oğmaç Çorbası: Un, yoğurt, yumurta ve tereyağından yapılan basit ama besleyici bir çorbadır. Üzerine nane ve pul biberle sos dökülerek sunulur.
- Top Tarhana / Tarhana Çorbası: Isparta'nın geleneksel ev yapımı tarhanasıdır. Bazen "top tarhana" olarak yuvarlanarak kurutulur. Kışın sofralarda sıkça yer alır.
- Bakla Borani: Yöresel bir yemek olup bazen tatlı olarak da sunulur. Kuru bakla, yoğurt ve sarımsakla hazırlanır.
- Gül Reçeli & Gül Lokumu: Isparta'nın simgesi olan gülden yapılan bu ürünler, şehre gelenlerin mutlaka denediği lezzetlerdendir.
Isparta mutfağı, Akdeniz ve iç Anadolu etkilerinin harmanlandığı, sade ama lezzetli yemeklerden oluşur. Et, tahıl ve bakliyat ağırlıklıdır. Ayrıca, dağlardan toplanan otlarla yapılan yöresel yemekler de oldukça meşhurdur.